Σκήτη Αγίου Ανδρέα

Κοινόβια Σκήτη της Ιεράς Μονής Βατοπαιδίου
ΙΔΡΥΘΗΚΕ
10ο αιώνα μ.Χ.
ΤΥΠΟΣ
Κοινόβια
ΑΦΙΕΡΩΘΗΚΕ
Άγιο Απόστολο Ανδρέα
ΕΟΡΤΑΖΕΙ
30 Νοεμβρίου

Τοποθεσία
Γενικές Πληροφορίες

Η Σκήτη του Αγίου Ανδρέα ή Σεράϊ είναι ένα σύνολο επιβλητικών κτιρίων, που απέχει 5 λεπτά από τις Καρυές και αποτελεί το αντιπροσωπευτικότερο κέντρο του ρωσικού μοναχισμού στις αρχές του 20ου αιώνα. Είναι κτισμένη σε μορφή ενιαίου συγκροτήματος. Υπάγεται στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου.

Ιερά Σκήτη Αγίου Ανδρέα
Βίντεο με τη Θεία Λειτουργία στη Σκήτη
Σκήτη Αγίου Ανδρέα - Το ολόχρυσο τέμπλο του Κυριακού
Κειμήλιο
Το ξυλόγλυπτο χρυσωμένο τέμπλο του Κυριακού
Σκήτη Αγίου Ανδρέα - Κυριακό
Κυριακό
Ο κύριος ναός της Σκήτης
Σκήτη Αγίου Ανδρέα - Τμήμα κάρρας Αγίου Ανδρέα
Προσκύνημα
Τμήμα της κάρρας του Αγίου Ανδρέα

ΙΔΡΥΣΗ – ΙΣΤΟΡΙΚΟ
Σε περίοπτη τοποθεσία, όπου σήμερα υψώνονται τα επιβλητικά κτίρια της Ιεράς Σκήτης του Αγίου Ανδρέα, βρίσκουμε ήδη από τον 10ο μ.Χ. αιώνα να μνημονεύεται (στο πρώτο Τυπικό του Όρους, του 971) μία Μονή του «Ξύστρη» η «Ξέστου». Υπογραφές των κατά καιρούς Ηγουμένων της Μονής μαρτυρούν την συνεχή λειτουργία της, μέχρι τον 15ο αιώνα, όταν κατεστράφη από πειρατές.

 

Τω 1614, όμως, ήδη υπήρχε στη θέση του παλαιού Μονυδρίου Κελλί επιπλέον του Αγίου Αντωνίου. Σε αυτό το Κελλί περίπου στα μέσα του δεκάτου εβδόμου αιώνα ο καταγόμενος από την Κρήτη παραιτηθείς Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Αθανάσιος Πατελλάρος. Ανακαίνισε το Κελλί και τον Ναό που υπήρχε σε αυτό. Στη συνέχεια ο Αθανάσιος πήγε στην σημερινή Ρουμανία και από εκεί στη Ρωσία. Εκεί, στο Χάρκοβο της σημερινής Ουκρανίας εκοιμήθη, στις 5 Απριλίου του 1654, όπου ακόμη φυλάσσεται, καθήμενο, το άφθαρτο σκήνωμά του.

 

Τω 1768, ένας άλλος παραιτηθείς Οικουμενικός Πατριάρχης, ο Σεραφείμ, ο Β΄, κατεδάφισε το Κελλί και έχτισε καινούριο, αφιερωμένο και στο Μέγα Αντώνιο και στον Απόστολο Ανδρέα. Ο Σεραφείμ, ως Πατριάρχης είχε καθιερώσει την Μνήμη του Αγίου Ανδρέα ως θρονική εορτή του Πατριαρχείου, και ερχόμενος στο Όρος, έκτισε ναό προς τιμή του Αποστόλου, μικρογραφία της Μεγάλης Εκκλησίας του Θεού Σοφίας της Κωνσταντινούπολης. Ο ναός αυτός και τα ερείπια του Κελιού διακρίνονται μέχρι σήμερα απέναντι από το μεγάλο Καθολικό.

 

Στο Κελλί αυτό ήλθε το 1777, ο πρώην Μακάριος Νοταράς της Κορίνθου, και κάλεσε από τη Μονή Διονυσίου το νεόκουρο τότε Νάξιο Μοναχό Νικόδημο. Είχαν γνωριστεί ήδη στο νησί της Ύδρας και παρέδωσε ο Άγιος Μακάριος στον Όσιο Νικόδημο προς διόρθωση και συμπλήρωση τα βιβλία, «Φιλοκαλίαν», «Ευεργετινόν» και «Περί Συνεχούς Μεταλήψεως». Έμειναν μαζί εδώ περίπου δύο χρόνια γράφοντας και εργαζόμενοι.

 

Το 1841 παρέλαβαν το Κελλί οι ρώσοι Μοναχοί Βησσαρίων και Βαρσανούφιος και το 1842 προστέθηκε στην συνοδεία ο Ιερομόναχος Θεοδώρητος. Το έτος 1849, με σιγίλλιο του τότε Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Ανθίμου Ϛ΄, μετατράπηκε από Κελλί σε «Κοινοβιακή Σκήτη», με πρώτο Δικαίο τον Ιερομόναχο πλέον Βησσαρίωνα. Το 1856 ενώθηκε η Σκήτη με το γειτονικό Κελλί του Αγίου Βασιλείου, και το 1867 θεμελιώθηκε στη θέση του Κελιού ναός προς τιμήν του Αποστόλου Ανδρέου, στον οποίο τοποθετήθηκε το θησαύρισμα τμήματος του μετωπιαίου οστού του Αγίου. Το μεγαλοπρεπή ναό εγκαινίασε το 1900, επί Δικαίου Ιωσήφ, άλλος παραιτηθείς Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ο Ιωακείμ Γ΄.

 

Παρ’ όλη την επιβλητική όμως, εξωτερική λαμπρότητα της νεόκτιστης Σκήτης, η έναρξη του Α’ παγκοσμίου πολέμου και η Ρωσική Επανάσταση σύντομα έφεραν ολέθρια αποτελέσματα. Με τη στρατολόγηση, και την μη δυνατότητα προσέλευσης νέων δοκίμων από την Σοβιετική πλέον Ένωση και τους αναπόφευκτους θανάτους των γερόντων Μοναχών, η αδελφότητα άρχισε να σβήνει. Το 1958 μία μεγάλη πυρκαγιά αποτέφρωσε την δυτική πτέρυγα της Σκήτης, και το 1971 εκοιμήθη ο τελευταίος αδελφός της παλαιάς συνοδείας, Μοναχός Σαμψών.

 

Το 1992, μετά από 20 χρόνια εγκατάλειψης και βαθμιαίας ερήμωσης, εγκαταστάθηκε καινούρια, ελληνόφωνη συνοδεία, και τω 2001 προστέθηκαν αρκετοί νέοι Μοναχοί, με Δικαίο τον Προηγούμενο Εφραίμ.

ΚΥΡΙΑΚΟ
Η Σκήτη με τα πολλά, μεγάλα, επιβλητικά και δομημένα με πολλή καλαισθησία, σε αυστηρά αρχιτεκτονικά σχέδια, κτίσματα, επιβάλλεται εντυπωσιακά. Το Κυριακό, ένας ναός βαρύς και επιβλητικός, εκθαμβωτικής μεγαλοπρέπειας, είναι χτισμένος από λαξευτό γρανίτη και μάρμαρο. Θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους της Ορθοδοξίας, που χτίστηκαν μετά την άλωση. Το μήκος του είναι 60 μ., το πλάτος 33 και το ύψος 29. Οι τρούλοι καλύπτονται με μίγμα από μολύβι και χαλκό, στεφόμενοι από μεγάλους σιδερένιους σταυρούς. Υπάρχουν συνολικά στο όλο κτίσμα 150 θυρίδες και φεγγίτες. Ο ναός χτίστηκε με σχέδια του αρχιτέκτονα V. Supurof καθηγητή της Ακαδημίας Καλών Τεχνών της Πετρούπολης και ζωγραφίστηκε με νεορωσικές ζωγραφιές του Τρονίν. Άλλος αρχιτέκτονας, που κατασκεύασε πολλά κτίσματα στη Σκήτη υπήρξε ο Σκοπελίτης αρχιτέκτονας Χριστόδουλος. Μια μαρμάρινη εντοιχισμένη πλάκα στη μεσαία μεγάλη πύλη πληροφορεί στη ρωσική γλώσσα τον εισερχόμενο, ότι ο ναός θεμελιώθηκε από το μέγα δούκα Αλέξιο Αλεξάνδροβιτς, στις 16 Ιουνίου 1867 και η καθιέρωση έγινε στις 16 Ιουνίου 1900 υπό του πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Ιωακείμ Γ΄.

 

Στο εσωτερικό του ο ναός κοσμείται από βαρύτιμα αντικείμενα: δύο πολυέλαιοι επίχρυσοι, βαριά στολισμένοι, ο ένας με 175 κηροπήγια. Δύο θρόνοι, ο ένας αρχιερατικός και ο άλλος ηγουμενικός, το τέμπλο που είναι ξυλόγλυπτο και χρυσωμένο, οι σπουδαίες εικόνες και το πάτωμα, που η τεχνική συναρμογή του σανιδώματος δημιουργεί την εντύπωση κυματισμένης θάλασσας. Ιδιαίτερη θέση στο ναό κατέχει η εικόνα της Παναγίας «Η Ελεούσα» του 10ου-11ου αιώνα. Η εικόνα βρέθηκε από χριστιανούς τεχνίτες το 1893, κατά τις επισκευές ενός τζαμιού στην Κωνσταντινούπολη.
Δίπλα στην είσοδο του ναού ορθώνεται τολμηρό και μεγαλόπρεπο το κωδωνοστάσιο ύψους 37 μέτρων. Τη μεγάλη καμπάνα των 5 τόνων δώρισε στη Σκήτη ο δούκας Αλέξιος Αλεξάνδροβιτς που έθεσε και το θεμέλιο λίθο του ναού (16 Ιουνίου 1867). Ο δούκας δώρισε επίσης και άλλα πολύτιμα αντικείμενα.

ΛΕΙΨΑΝΑ – ΚΕΙΜΗΛΙΑ
Στη Σκήτη του Αγίου Ανδρέα φυλάσσεται το μέγα θησαύρισμα, τμήμα μετωπιαίου οστού του Αγίου Αποστόλου Ανδρέα. Ιδιαίτερη θέση στο ναό κατέχει η εικόνα της Παναγίας «Η Ελεούσα» του 10ου-11ου αιώνα. Η εικόνα βρέθηκε από χριστιανούς τεχνίτες το 1893, κατά τις επισκευές ενός τζαμιού στην Κωνσταντινούπολη.

Επικοινωνία

Διεύθυνση
Ιερά Σκήτη Αγίου Ανδρέα, Καρυές Αγίου Όρους 630 86
Τηλέφωνο
+30 2377 023824
Φαξ
+30 2377 023810
Κινητό
+30 6942 251591, +30 6948 731471, +30 6947 394474
Email
-
Website
-

Πρόσβαση

Η μετάβαση στη Σκήτη του Αγίου Ανδρέα μπορεί να γίνει ακτοπλοϊκώς από το λιμάνι της Ουρανούπολης στο λιμάνι της Δάφνης και από εκεί οδικώς ή με πεζοπορία προς τις Καρυές. Η Σκήτη δεσπόζει στην αριστερή πλευρά του δρόμου πριν τις Καρυές απ’ όπου απέχει 5 λεπτά πεζοπορία.

ΑΠΟΣΤΑΣΗ & ΧΡΟΝΟΙ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ
Από τη Δάφνη η Σκήτη του Αγίου Ανδρέα απέχει περίπου 12 χιλιόμετρα. Ανάλογα με τον τρόπο μετάβασης οι χρόνοι που απαιτούνται είναι:

Οδικώς
Περίπου 30 λεπτά
Πεζοπορία
Περίπου 3 ώρες και 20 λεπτά
Ιερά Σκήτη Αγίου Ανδρέα
  • Καρυές Αγίου Όρους 630 86